5 Redenen om gebaren te gebruiken bij de taal

Het is alweer lang geleden dat ik gebaren en Gebarentaal tegenkwam. Het heeft mij geholpen in een periode waarin ik gefrustreerd raakte in de communicatie met mijn zoon. Hij begreep alles, maar praten deed hij niet. Motorisch ging hij geweldig, maar zijn mond hield hij dicht. Hij was een kijker en een doener. Geen prater.

Daarin is weinig veranderd. Maar door hem ben ik wel heel anders naar communiceren gaan kijken. En begon ik met een nieuwe opleiding: die van Leraar Nederlandse Gebarentaal. Een nieuwe wereld ging voor mij open.

Taal kende ik alleen van gesproken en geschreven woorden. Nu werden deze woorden levend gemaakt. Kregen ze een plaats in de ruimte en werd via plaatjes in de lucht zichtbaar waarover gepraat werd. En ik dacht: ‘Dus zo moet het voor kinderen zijn om ineens te begrijpen wat een woord betekent.’

Dat is meteen de eerste reden om gebaren te gebruiken bij de taal:

1- PLAATJE MAKEN

Door een gebaar te maken bij het woord dat je zegt, maak je een plaatje bij dit woord dat je uitspreekt. Kinderen leren begrijpen dat het gebroddel dat ‘praten’ heet, blijkbaar onderverdeeld kan worden in aparte stukjes, de woorden, die elk iets betekenen.

2- WOORD VERDUIDELIJKEN

Kinderen die leren praten, kunnen nog niet alle woorden goed uitspreken. Hun mondmotoriek moet nog verfijnd worden. Als ze iets zeggen, weten weet je niet altijd wat ze bedoelen. Met een gebaar erbij wordt vaak wel duidelijk wat ze zeggen.

3- HERHALING

Hierop volgt: Als een kind een gebaar maakt bij een woord dat hij of zij nog niet goed kan uitspreken, begrijp je door het gebaar wat hij bedoelt. Dan herhaal je het woord. Je spreekt het nogmaals uit. Zo hoort het kind het woord nog een keer en kan het hiermee zelf weer oefenen. Herhaling werkt. Door herhaling leer je.

4- WOORDEN AANLEREN IN 3D

Het aanleren van nieuwe woorden doe je vaak met behulp van een plaatje. Een gebaar is ook een plaatje. Zelfs een 3D plaatje. Met een ondersteunend gebaar leer je nieuwe woorden makkelijker aan. Dit is ook handig bij kinderen die een tweede taal moeten leren. Ze kennen het woord al in hun eigen taal. Met een gebaar plak je een plaatje bij dit bekende woord. Daarna hoef je dan alleen het nieuwe woord aan het gebaar te koppelen. Deze methode wordt al ingezet in het middelbaar onderwijs en is voor iedereen nuttig.

5- LEERSTIJLEN

Door gebaren te gebruiken biedt je de leerstof op de meest ideale manier aan. Niet alleen auditief, via het horen en spreken van de woorden. Maar ook visueel, doordat je van de woorden plaatjes maakt. En ook kinestetisch, motorisch, doordat je de gebaren maakt met je lijf. Op deze manier combineer en stimuleer je drie onderdelen waarop kinderen leren. Zodat een woord sneller geïnternaliseerd wordt.

Wil je meer informatie? Lees dan wat ik geschreven heb over een onderzoek dat is gedaan tussen twee groepen. In een groep gebruikte de leidster wel en een andere groep geen gebaren. Na een test op woordkennis en de woordenschat bleek de groep die les had gekregen met gebaren duidelijk meer woorden te kennen.

Spelenderwijs gebaren leren? Kijk dan rond op de site. Voor Workshops (op maat), trainingen, verhalen, voorstellingen en meer met gebaren.

Groetjes, Ellis